سفر شکست خورده متکی بهاتریش و احمدینژاد به آفریقا، همچنان موضوع تفسیرها و تحلیلهای رسانههای جهان است. آسوشیتدپرس و خبرگزاری فرانسه سفر متکی را بدون نتیجه و بیحاصل ارزیابی کردند. برخی رسانهها اظهارات وزیر خارجه رژیم مبنی بر آمادگی برای گفتگو پیرامون تبادل اورانیوم غنیشده با سوخت را بازی قدیمی خرید زمان دانستند و برخی هم این سفر را حاصل وحشت رژیم از تنگتر شدن حلقه تحریمها تفسیرکردند. و تحلیلها و تفسیرهای مختلف پیرامون کفایت یا عدم کفایت روند فعلی تحریمها بار دیگر شروع شد.
نیویورک تایمز: … دو کمپانی غول پیکر حسابداری آمریکا، شرکت پرایس واترهاورس کوپرز و شرکت ارنست اند یانگ این هفته فاش کردند که دیگر ارتباطی با شرکتهای ایرانی ندارند… استوارت لوی معاون سابق خزانهداری گفت: ”هیچ کدام از این اقدامات بهتنهایی چشمگیر نیست ولی اگر شما این اقدامات را در یک نگاه کلی در متن انزوای فزاینده سیاسی رژیم ایران ببینید و تحلیل کنید، میتواند خیلی چشمگیر باشد“ . … مارک والاس نیز که در زمان جرج بوش سفیر بود گفت ”این نقطه تعیین کنندئی است. شما میبینید که رژیم بر لبه پرتگاه ایستاده است و اگر چند شرکت بیشتر بیرون بکشند، رژیم ایران توانایی دستیابی به خدمات و مواد و سرمایه بینالمللی را ندارد آنها در دردسری واقعی افتادهاند…“ نیویورک تایمز
خبرنگار نیوزویک به وزیر خارجه آمریکا گفت ما به علائمی دست یافتیم که نشان میدهد رابرت گیتس وزیر دفاع با ایده مهارسازی در صورت کارآ نبودن تحریمها موافق است. آیا دقیق است که بگوییم که شما هم برای همان میکوشید؟
هیلاری کلینتون پاسخ داد ما متعهد هستیم هر کاری بکنیم تا نگذاریم رژیم ایران به سلاح هستهای دست یابد. تحریمها ابزاری هستند که ما آن را با شرکای خود در سازمان مللمتحد پیگیری میکنیم. این یک تلاش مهم میباشد زیرا نقش جامعه بینالمللی را به ثبت میرساند. …»
اما با وجود گامهائی که از طرف آمریکا برای تحریمهای جدی علیه رژیم برداشته شده، منتقدین دولت آمریکا، ساز وکار اقدام از طریق مللمتحد را کافی ندانسته و آنرا تعامل با رژیم ارزیابی میکنند. برخی از مقامات در دولت سابق آمریکا در میزگرد تلویزیونی سی.ان.ان روی همین موضوع دست گذاشتند:
تری لارسون فرستاده ویژه پیشین سازمان مللمتحد برای صلح خاورمیانه نیز در این گفتگوی تلویزیونی سی.ان.ان گفت: من فکر میکنم که تعامل امری خطرناک است، زیرا اگر تعامل را در مسیر اشتباهی انجام دهید… میتواند به ضد خودش تبدیل شود، بهمین دلیل آنها که در خط مقدم در مذاکرات درگیرند، باید به دقت مطالعه کنند و ببینند که علت شکستهای قبلی درچه بوده است و چرا؟
در این برنامه سی.ان.ان رابرت کیگان تحلیلگر سیاست خارجی نیز گفت: همچنانکه سیاستهای دولت قبلی را نمیتوان سیاست خواند، تعامل را هم نمیتوان یک سیاست نام داد، در این صورت دولت باسؤالهای سختی مواجه میشود و اصلا تعجببرانگیز نیست که خود را در موقعیتی بیابد که بوش از آن گریزان بود».
در پایان میزگرد سی.ان.ان جمیز روبین در مورد تحریمها گفت: «صدور قطعنامه فکرکنم دو تا سه ماه طول بکشد… اما به دولت این فرصت را میدهد که در برخی امور دوجانبهعمل کرده و مثلاًًًًًًًًً تحریمهای بانکی را با متحدین اروپائی و برخی کشورهای منفرد پیش ببرد». تلویزیون فاکس نیوز هم در میزگردی نظرات کارشناسان مختلف را همین مورد سؤال کرد.
ای. بی. استودارد A. B. Stoddard از روزنامه «هیل» در برنامه تلویزیون فاکس نیوز گفت: فشار زیادی روی دولت آمریکا وجود دارد، نه تنها برای اعمال تحریمهای شدید به منظور باز داشتن رژیم ایران از دستیابی به سلاح اتمی، بلکه برای متوقف کردن این رژیم در زمینه آنچه در گزارش رابرت گیتس به کاخ سفید پیرامون رساندن سلاح و مهمات به دشمنان آمریکا در عراق و افغانستان و همچنین تروریستها وجود دارد. در این گزارش اطلاعات زیادی هست که نشان میدهد رژیم ایران مقادیر هنگفتی پول و سرمایه بهاین کار اختصاص داده است. لذا خارج از سیاست مقابله با برنامه هستهیی رژیم ایران، دولت آمریکا باید طرحهای دیگری در ارتباط با اینگونه فعالیتهای خصمانه رژیم ایران نیز داشته باشد. دولت آمریکا باید تلاش کند با میلیونها دلار پولی که سپاه پاسداران رژیم ایران برای آموزش و تسلیح دشمنان ما در این دو منطقه جنگی و همچنین در سراسر جهان خرج میکند، مقابله کند.
مجری فاکس نیوز گفت در یک گزارش غیرمحرمانه در مورد قدرت نظامی رژیم ایران آمده است: «رژیم ایران درصدد اعمال نفوذ سیاسی، اقتصادی و امنیتی در عراق و افغانستان است، و در همین حال به خنثیسازی تلاشهای آمریکا از طریق حمایت از گروههای سیاسی و دادن پول و کمکهای مرگبار به شبهنظامیان شیعی در عراق و تروریستها در افغانستان میپردازد». در این گزارش همچنین آمده است که «نیروی قدس یک نهاد خودمختار نیست، بلکه توسط مقامات مذهبی رژیم ایران کنترل میشود».
فرد بارنز از ویکلی استاندارد گفت: پیش از این تصور میرفت قدس خودسر و یاغی است و کسی در دولت ایران آنرا کنترل نمیکند، در حالی که بر اساس این گزارش رژیم ایران تمامی اعمال قدس، شامل کشتن نیروهای آمریکایی و انفجار در عراق و افغانستان را کنترل و تأیید میکرده است… آنچه که طی این روزها فاش شده، این است که سیاست تعامل دولت اوباما در رابطه با رژیم ایران با شکست کامل روبهرو شده است. ابتدا نامه گیتس به کاخ سفید بود که گفت آمریکا هیچ طرحی برای مقابله با پیشرفت تسلیحات اتمی ایران ندارد و اکنون این گزارش در رابطه با پیشرفتهای موشکی رژیم ایران است.
تحلیلگر ویکلی استاندارد در پایان گفت: «این نشان میدهد سیاست تعامل و تحریمها به نتیجه نرسیدهاند. از زمانی که اوباما به ریاست جمهوری رسیده است، رژیم ایران برنامههای هستهیی و موشکی خود را سرعت بخشیده است». آمریکن تینکر هم ضمن نقد سیاست تعامل با رژیم نوشته است: «آمریکا ضربالاجلهایی را مشخص کرد و رژیم ایران بدون هیچ پی آمدی آن را ندیده گرفت، در این اثنا آنها میبینند که آمریکا بجز بیان کلماتی قوی در برابرشان اراده مقابله و بازدارندگی ندارد». برخی دیگر از رسانهها هم برای نشان دادن بیثمری سیاست تعامل با رژیم ایران، سراغ کارنامه این رژیم رفتهاند:
یک تحلیلگر به فاکس نیوز گفت در گزارش پنتاگون به به کنگره در مورد دخالتهای رژیم ایران در عراق آمده است: رژیم ایران به ارسال پول، سلاح و آموزش به گروههای خاص شبهنظامی شیعی و ترویستها میپردازد. در حالی که مقامات این رژیم ادعا میکنند، از هیچ گروهی حمایت نمیکنند.
در مورد افغانستان نیز این گزارش میگوید؛ رژیم ایران بهطور مخفی از طالبان و گروههای اپوزیسیون سیاسی در افغانستان حمایت میکند و انبوهی سلاح و مهمات ساخت ایران که اخیرا در افعانستان کشف شده، مورد توجه فرماندهان قرار گرفته است.
سرلشکر استیون کواست گفت: دشمنان ما در افغانستان مجهز به انواع مختلف سلاح و آر. پی. جی هستند، و ما راهدف قرار میدهند. هر کشوری که از این شبهنظامیان حمایت میکند، یک تهدید محسوب میشود. فرقی نمیکند که چه سلاحی میدهند، هرچه باشد یک تهدید است.
فاکس نیوز گفت حمایت رژیم ایران از شبهنظامیان افغانستان برخی را به این جمعبندی رسانده که تهران در حقیقت درگیر یک جنگ به نیابت با آمریکا و متحدین آن در عراق و افغانستان است. در عین حال این رژیم مشغول کسب توانمندی است که بتواند تلفات و خسارات بسیار سنگینتری در خود آمریکا وارد آورد.