در بحبوحه تنشها در تنگه هرمز و خلیجفارس، ناظران اوضاع نگاهشان روی سفر ترامپ به چین و تأثیر آن بر تحولات جنگ و بحران در منطقه دوخته شده است.
نیویورک تایمز روز چهارشنبه ۲۳ اردیبهشت نوشت: دونالد ترامپ در شروع سفرش به چین تلاش کرد نگرانیها در مورد به خطر افتادن آتشبس با ایران را کاهش دهد و به خبرنگاران در کاخسفید گفت ما ایران را کاملاً تحت کنترل داریم. یا به توافق میرسیم یا آنها نابود خواهند شد.
نیویورک تایمز افزود: رژیم ایران هیچ نشانهای از عقبنشینی از موضع سختگیرانه خود در مذاکرات نشان نداد. کاظم غریبآبادی معاون وزیر خارجه در رسانههای اجتماعی گفت موضع ایران این است که هر گونه توافق صلح باید شامل پرداخت غرامت به ایران، بهرسمیت شناختن حاکمیت ایران بر تنگه هرمز و پایان تحریمهای آمریکا باشد. بهرغم اطمینانهای ترامپ، آتشبس یک ماهه با ایران بهطور فزایندهیی شکننده به نظر میرسد و پیت هگست وزیر جنگ آمریکا روز سهشنبه در استماع کنگره گفت آمریکا در صورت لزوم برنامهای برای تشدید تنش دارد.
نیویورک تایمز در ادامه نوشت: رئیسجمهور آمریکا گفته است خواهان پایان سریع جنگ و بازگشایی تنگه هرمز است اما به نظر میرسد ایران در حال آزمایش ترامپ است که تا چه حد حاضر است برای دستیابی به اهدافش پیش برود. خواستههای ایران نشان میدهد که تهران روی افزایش فشار اقتصادی ناشی از افزایش قیمت انرژی حساب باز کرده که ترامپ را مجبور به دادن امتیاز به ایران خواهد کرد. اما ترامپ روز سهشنبه در پاسخ به این سؤال که آیا مشکلات مالی آمریکاییها او را به معامله با ایران ترغیب میکند، گفت: حتی ذرهیی هم نه. وی افزود: آنها نمیتوانند سلاح هستهیی داشته باشند.
از سوی دیگر، ابراهیم رضایی سخنگوی کمیته امنیت مجلس ایران روز سهشنبه هشدار داد اگر تهران دوباره مورد حمله قرار گیرد میتواند غنیسازی اورانیوم را تا سطح تسلیحاتی ۹۰ درصد افزایش دهد.
رضایی گفت مجلس میتواند این گزینه را بررسی کند و مشخص نیست که ایران تا چه حدی در رابطه با چنین اقدامی جدیست.
رویترز ۲۳ اردیبهشت گزارش داد: ترامپ روز سهشنبه هنگام ترک کاخسفید برای سفر به چین و پیش از نشست مهم خود با شی جینپینگ در پکن به خبرنگاران گفت فکر نمیکند برای حل درگیری با ایران که باعث مسدود شدن تنگه هرمز محل عبور یک پنجم از عرضه نفت جهان شده، نیازی به کمک رئیسجمهور چین داشته باشد. او گفت: "فکر نمیکنم ما به هیچ کمکی در مورد ایران نیاز داشته باشیم. ما به هر طریقی چه مسالمتآمیز و چه غیرمسالمتآمیز در آن پیروز خواهیم شد.
ترامپ در پاسخ به این سؤال که فشار اقتصادی روی آمریکاییها تا چه حد او را به انعقاد توافق ترغیب میکند گفت: حتی ذرهیی هم مهم نیست. در رابطه با ایران تنها چیز مهم این است که آنها نمیتوانند سلاح هستهیی داشته باشند. من به وضعیت مالی آمریکاییها فکر نمیکنم. به هیچکس فکر نمیکنم. من به یک چیز فکر میکنم: ما نمیتوانیم اجازه بدهیم ایران سلاح هستهیی داشته باشد. همین. این تنها چیزی است که به من انگیزه میدهد.
رویترز در ادامه نوشت: در حالیکه بیش از یک ماه از اجرای آتشبس شکننده میگذرد، هیچ پیشرفتی در توافق برای پایان دادن به خصومتها وجود نداشتهاند. در همین حال به نظر میرسد ایران کنترل خود بر تنگه هرمز را تقویت کرده و با عراق و پاکستان برای انتقال نفت و گاز طبیعی مایع از منطقه قرارداد بسته است.
دولت ترامپ روز سهشنبه پیش از اجلاس سران دو کشور اعلام کرد مقامات ارشد آمریکا و چین ماه گذشته توافق کردند که هیچ کشوری نباید بتواند از تردد در این منطقه عوارض دریافت کند. چین که روابط خود را با ایران حفظ کرده و همچنان خریدار اصلی نفت ایران است اظهارات مقامات آمریکایی در این رابطه را رد نکرد.
رویترز افزود: ایران با طرح خواستههای خود از جمله جبران خسارات جنگ، لغو محاصره آمریکا بر بنادر ایران و پایان دادن به جنگ در تمام جبههها از جمله لبنان به طرح آمریکا پاسخ داد. اما ترامپ این مواضع رژیم ایران را "آشغال" خواند.
در همین حال سنتکام فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا اعلام کرد ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن در دریای عرب در حال اجرای محاصره آمریکا بر بنادر ایران است و در این رابطه تاکنون ۶۵ کشتی تجاری را تغییر مسیر داده و ۴ کشتی دیگر را از کار انداخته است.
رویترز ۲۳ اردیبهشت نوشت: در حالیکه سرمایهگذاران در بازارهای جهانی منتظر تحولات آتشبس شکننده خاورمیانه و آماده شدن برای نشست مهم بین دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا و شی جینپینگ، همتای چینیاش در پکن هستند قیمت نفت روز چهارشنبه کاهش یافت و روند صعودی ۳ روزه خود را متوقف کرد. ترامپ روزهای پنجشنبه و جمعه با شی جین پینگ دیدار خواهد کرد.
قیمت نفت خام برنت با ۸۶ سنت کاهش به ۱۰۶.۹۱ دلار در هر بشکه رسید. قیمت نفت تگزاس آمریکا نیز با ۱.۰۴ دلار کاهش به ۱۰۱.۱۴ دلار رسید.
روز سهشنبه همزمان با کاهش امیدها برای یک توافق صلح پایدار و افزایش کنترل تهران بر تنگه هرمز ترامپ گفت فکر نمیکند برای پایان دادن به جنگ با ایران به کمک چین نیاز داشته باشد. چین با وجود فشار تحریمها از سوی دولت ترامپ بزرگترین خریدار نفت ایران است.
