دولت آمریکا مجوزی که بهطور موقت فروش نفت، فرآوردههای نفتی، و محصولات پتروشیمی ایران را مجاز کرده بود را لغو و اعلام کرد اقدامات تهران در تنگه هرمز «کاملاً غیرقابل قبول» است و پیامدهایی دارد.
به گزارش «رویترز»، وزارت خزانهداری آمریکا از طریق دفتر کنترل داراییهای خارجی «اوفک» اعلام کرد که «مجوز عمومی ایکس» را لغو و از ۱۶ تیر «مجوز عمومی ایکس۱» را جایگزین آن کرده است تا روند توقف مجوز قبلی را آغاز کند.
این تصمیم پس از آن اعلام شد که سه نفتکش در روزهای اخیر در تنگه هرمز و دریای عمان هدف پرتابههای ناشناس قرار گرفتند. یک مقام آمریکایی که نخواست نامش فاش شود گفت ارزیابیهای اولیه نشان میدهد نیروهای ایرانی به سوی این کشتیها شلیک کردهاند. تهران تاکنون واکنشی نشان نداده و هیچ گروهی مسئولیت این حملات را برعهده نگرفته است.
اعلام لغو این مجوز باعث شد بهای نفت بیش از ۳ درصد افزایش یابد. با این حال، مقامهای آمریکایی تأکید کردند که مذاکرات با ایران برای دستیابی به یک توافق جامع، از جمله درباره برنامه هستهیی و کاهش بخشی از تحریمها، همچنان با حسننیت ادامه دارد. اما این تحولات تفاهم شکننده میان دو کشور را با خطر جدی روبهرو کرده است، و احتمال دارد هر گونه اقدام تلافیجویانه روند مذاکرات را مختل کند.
تنگه هرمز یکی از مهمترین گذرگاههای انرژی جهان است، و حدود یکپنجم نفت مصرفی جهان و حجم قابل توجهی از صادرات گاز طبیعی مایع از آن عبور میکند. هر گونه اختلال طولانیمدت در این مسیر میتواند قیمت جهانی انرژی را افزایش داده و فشار بیشتری بر مصرفکنندگان و اقتصادهای جهان وارد کند.
به گفته رویترز، صادرات نفت همچنان مهمترین منبع درآمد ارزی حکومت ایران بهشمار میرود و بخش عمدهیی از درآمدهای دولت را تأمین میکند. با وجود سالها تحریم، ایران در سالهای اخیر توانسته است صادرات نفت خود، عمدتاً به چین، را افزایش دهد.
از این رو، لغو مجوز آمریکا و تلاش دوباره برای محدود کردن فروش نفت ایران میتواند فشار اقتصادی بیشتری بر حکومت ایران وارد کرده و توانایی آن را برای تأمین هزینههای داخلی و فعالیتهای منطقهیی کاهش دهد.