سازمان دیدهبان حقوقبشر با محکوم کردن راهاندازی کمپین جذب کودکان از سوی سپاه پاسداران، اعلام کرد که رژیم ایران «آشکارا حاضر است جان کودکان را برای تأمین نیروی انسانی بیشتر به خطر بیندازد».
بر اساس این گزارش، سپاه پاسداران بهتازگی کمپینی را برای جذب کودکان از سن ۱۲ سالگی تحت عنوان «رزمندگان مدافع وطن» آغاز کرده است. این اقدام در حالی صورت میگیرد که بهکارگیری کودکان در فعالیتهای نظامی، نقض جدی حقوق کودک محسوب شده و جذب افراد زیر ۱۵ سال در مخاصمات، طبق قوانین بینالمللی «جرم جنگی» بهشمار میرود.
مقامهای سپاه پاسداران مدعی هستند که این طرح با هدف بهکارگیری غیرنظامیان در حوزههایی مانند خدمات آشپزی و پزشکی، توزیع اقلام، کمک به بازسازی خانههای آسیبدیده و همچنین فعالیتهای امنیتی از جمله ایستهای بازرسی، گشتهای عملیاتی و اطلاعاتی و اسکورت خودروها طراحی شده است. با این حال، دیدهبان حقوقبشر تأکید میکند که حضور کودکان در چنین محیطهایی، آنها را مستقیماً در معرض خطرات جدی قرار میدهد.
پوستر تبلیغاتی این کمپین که توسط خبرگزاری «دفاع» منتشر شده، از نوجوانان برای ثبتنام در پایگاههای بسیج مستقر در مساجد تهران دعوت میکند. نیروی بسیج بهطور مستقیم تحت فرماندهی سپاه پاسداران فعالیت میکند.
بیل وان اسولد، مدیر بخش حقوق کودکان در دیدهبان حقوقبشر، در اینباره تصریح کرد: «هیچ توجیهی برای یک کمپین نظامی که کودکان را هدف قرار میدهد وجود ندارد، چه برسد به جذب کودکان ۱۲ ساله. مقامات رژیم ایران عملاً جان کودکان را برای دستیابی به نیروی انسانی بیشتر به خطر میاندازند».
این سازمان همچنین هشدار داده است که در شرایطی که کشور در معرض حملات گسترده قرار دارد، حضور کودکان در مراکز و تأسیسات نظامی میتواند منجر به تلفات سنگین در میان آنان شود.
دیدهبان حقوقبشر از مقامات رژیم ایران خواسته است که فوراً این کمپین را متوقف کرده و هر گونه جذب افراد زیر ۱۸ سال در نیروهای نظامی و شبهنظامی را ممنوع کنند.
این گزارش همچنین به سابقه طولانی استفاده از کودکان در ساختارهای نظامی رژیم ایران اشاره دارد. بهگفته این نهاد، رژیم ایران سالهاست که افراد زیر ۱۸ سال را در قالب بسیج جذب کرده و حتی در مواردی کودکان مهاجر افغان را برای جنگ در سوریه بهکار گرفته است؛ بهطوری که مستنداتی از کشته شدن نوجوانان ۱۴ ساله در این درگیریها وجود دارد.
علاوه بر این، در جریان جنگ ایران و عراق در دهه ۱۳۶۰، صدها هزار کودک به جبههها اعزام شدند که دهها هزار نفر از آنها جان خود را از دست دادند.
در حالی که قوانین داخلی رژیم ایران حداقل سن ۱۵ سال را برای برخی اشکال همکاری نظامی مجاز میداند و سپاه پاسداران حداقل سن ۱۶ سال را برای استخدام تعیین کرده، دیدهبان حقوقبشر تأکید میکند که این قوانین با استانداردهای بینالمللی حقوق کودک در تضاد است.
بر اساس حقوق بینالملل، جذب کودکان زیر ۱۵ سال در فعالیتهای نظامی یک «جرم جنگی» محسوب میشود و پروتکلهای بینالمللی نیز بر ممنوعیت مشارکت افراد زیر ۱۸ سال در درگیریها تأکید دارند.
بیل وان اسولد در پایان هشدار داد: «مقاماتی که چنین سیاستهایی را اجرا میکنند، نهتنها جان کودکان را در معرض خطرات جبرانناپذیر قرار میدهند، بلکه خود را نیز در معرض پیگرد کیفری قرار میدهند. رهبرانی که مانع این اقدامات نمیشوند، نمیتوانند مدعی حفاظت از کودکان باشند».
