رویترز روز چهارشنبه ۲۰ خرداد نوشت: پس از دستور ترامپ برای حمله به اهدافی در ایران در نزدیکی تنگه هرمز، سپاه پاسداران پایگاههای آمریکا در اردن و خلیجفارس را هدف قرار داد.
این درگیریها یکی از بزرگترین موارد تبادل خصومت از زمان توافق دو کشور برای آتشبس در ماه آوریل بهشمار میرود. این رخداد پس از آن روی داد که ترامپ گفت ایران روز سهشنبه یک بالگرد آپاچی آمریکایی را در نزدیکی تنگه هرمز سرنگون کرده است. ترامپ روز سهشنبه به ای.بی.سی نیوز گفت: «بهنظر من، پاسخ باید بسیار قوی و قدرتمند باشد و این اقدام در همان راستاست».
رویترز افزود: تشدید خشونتها تردیدها درباره چشمانداز دستیابی به توافقی برای پایان دادن به جنگی را که در ۲۸ فوریه با حملات مشترک آمریکا و اسراییل علیه ایران آغاز شد، عمیقتر کرده است. سپاه پاسداران اعلام کرد روز چهارشنبه، در واکنش به حملات آمریکا به اهداف ایرانی در اطراف تنگه هرمز، حملات موشکی و پهپادی به پایگاههای نظامی آمریکا در اردن، کویت و بحرین انجام داده است.
تهران با حمله به کشورهای همسایه خلیجفارس که میزبان پایگاههای آمریکایی هستند، واکنش نشان داده و تنگه هرمز، این گذرگاه حیاتی نفت و گاز، را تقریباً مسدود کرده است.
به گفته ارتش آمریکا، آخرین حملات سنتکام سامانههای پدافند هوایی، ایستگاههای کنترل زمینی و سایتهای راداری نظارتی ایران را هدف قرار داد. این حملات حدود چهار ساعت ادامه داشت تا اینکه فرماندهی مرکزی آمریکا، اندکی پیش از ساعت یک بامداد چهارشنبه به وقت گرینویچ، اعلام کرد عملیات پایان یافته است. یک مقام آمریکایی گفت که تقریباً ۲۰ هدف ایرانی مورد حمله قرار گرفتهاند.
رسانههای ایران بهنقل از منابع و ساکنان محلی گزارش دادند که سپاه پاسداران اعلام کرده جزیره قشم و شهر بندری سیریک در تنگه هرمز هدف حمله قرار گرفتهاند؛ همچنین صدای انفجارهایی در بندرعباس و سپس در نزدیکی جاسک، در ورودی تنگه، شنیده شده است.
رویترز نوشت: بهگفته سپاه پاسداران در حملات ایران، چهار نقطه در پایگاه آمریکایی الازرق در اردن، از جمله آشیانههای جنگندههای اف-۳۵ و یک مرکز فرماندهی و کنترل، با موشکهای دوربرد هدف قرار گرفت.
ارتش اردن روز چهارشنبه اعلام کرد پنج موشک شلیکشده از ایران به سمت الازرق را رهگیری و منهدم کرده است. ارتش افزود بقایای این رهگیری در خاک اردن سقوط کرده، اما هیچ تلفات یا خسارت مادی در پی نداشته است.
ارتش کویت اعلام کرد سامانههای پدافند هوایی از این کشور در حال مقابله با اهداف هوایی متخاصم هستند و از مردم خواست دستورالعملهای رسمی ایمنی را رعایت کنند. همزمان، بحرین اعلام کرد: پدافند هوایی این کشور حملات ایران را دفع کرده است.
رویترز افزود: وزارتخارجه ایران در بیانیهیی حملات آمریکا در جنوب این کشور را محکوم کرد و گفت تهران در دفاع از خود عمل کرده است. این وزارتخانه همچنین به کشورهای خلیجفارس هشدار داد که اگر خاکشان در اختیار نیروهای آمریکایی یا اسراییلی قرار گیرد، با پیامدهایی روبهرو خواهند شد.
یک مقام آمریکایی گفت ارزیابیهای اولیه نشان میدهد تقریباً همه موشکها و پهپادهای شلیکشده از سوی ایران رهگیری شدهاند و تاکنون هیچ گزارشی از آسیب به نیروها یا تأسیسات آمریکایی منتشر نشده است.
در شروع درگیریها در روز سهشنبه یک بالگرد آپاچی آمریکایی با یک پهپاد تهاجمی یکطرفه ایرانی سرنگون شد اما رسانههای دولتی ایران بهنقل از یک منبع نظامی اعلام کردند که در ۲۴ ساعت گذشته هیچ عملیات هوایی تهاجمی در تنگه هرمز انجام نشده است.
از سویی دیگر ترامپ بلافاصله اعلام کرد دو خلبان بالگرد در این حادثه آسیبی ندیدهاند. ارتش آمریکا گفت: یک شناورِ بدون سرنشین نیروی دریایی آمریکا دو خلبان را پیدا کرده و نجات داده است و وضعیت جسمی آنها پایدار است.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، مستقیماً به حادثه بالگرد اشاره نکرد؛ اما در پیامی در شبکه ایکس نوشت نیروهای خارجی در منطقه در معرض خطر درگیریهای ناخواسته یا تبادل آتش قرار دارند. او نوشت: «برای کاهش خطر، بهترین راهحل این است که آنها منطقه را ترک کنند».
ترامپ روز سهشنبه، پیش از آنکه اعلام کند بالگرد آپاچی به دست ایران سرنگون شده است، در گفتگوی تلفنی با والاستریت ژورنال گفت این حادثه هلیکوپتر مسأله بزرگی نبوده است. ترامپ بارها گفته است ایران و آمریکا به توافق نزدیک شدهاند، هر چند از زمان برقراری آتشبس شکننده در اوایل آوریل، نشانههای اندکی از پیشرفت دیده شده است.
رویترز افزود: این ماجرا میتواند فشار بر تلاشها برای دستیابی به توافق صلح، پایان دادن به جنگ گستردهتر در خاورمیانه و بازگشایی تنگه هرمز را افزایش دهد.
در همین حال، جنگ میان اسراییل و حزباللهِ مورد حمایت ایران در لبنان همچنان ادامه دارد و تهران نیز محدودیتهای خود را بر بخش عمده کشتیرانی از طریق تنگه هرمز حفظ کرده است. واشنگتن نیز محاصره بنادر ایران را ادامه داده است.
رویترز نوشت: کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا، روز سهشنبه گفت تردد کشتیها از طریق هرمز «بهطور معناداری» در حال افزایش است؛ اما افزود: بازگشت جریان انرژی به وضعیت عادی، پس از پایان جنگ، ماهها زمان خواهد برد.
ترامپ گفته است هر گونه توافق صلح باید تضمین کند که ایران نتواند سلاح هستهیی تولید کند.
