دیپلماتها روز جمعه ۱۳ شهریور خبر دادهاند که آمریکا همراه با بریتانیا، فرانسه و آلمان در حال رایزنی با دیگر اعضای شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی است تا آنها را برای تصویب قطعنامهیی در هفته آینده متقاعد کند؛ قطعنامهیی که در صورت تصویب، پرونده ایران را به شورای امنیت سازمان ملل ارجاع خواهد داد.
این قطعنامه در صورت تصویب، ادامه همان قطعنامهیی خواهد بود که ۱۲ ژوئن سال گذشته تصویب شد و ایران را بهدلیل عدم همکاری کامل با تحقیقات مربوط به آثار اورانیوم یافتشده در سایتهای اعلامنشده، ناقض تعهداتش در چارچوب منع گسترش تسلیحات هستهیی معرفی کرده بود.
در تابستان ۱۴۰۴، اسراییل و آمریکا تأسیسات کلیدی غنیسازی اورانیوم ایران را نابود کردند یا آسیب جدی به آنها وارد آوردند. از آن زمان، ایران اجازه بازگشت بازرسان آژانس به سایتهای بمبارانشده را نداده و امکان راستیآزمایی میزان باقی مانده از ذخایر اورانیوم غنیشده خود را فراهم نکرده است.
بخشی از ذخایر اورانیوم ایران تا سطح ۶۰ درصد غنی شده است؛ سطحی که تنها یک گام کوتاه با درجه تسلیحاتی فاصله دارد.
قطعنامه شورای حکام ۳۵ عضوی که قرار است پرونده ایران را به شورای امنیت ارجاع دهد، نقطه اوج اختلاف بر سر دسترسی آژانس به این سایتها خواهد بود. شورای حکام طی سال گذشته دو قطعنامه تصویب کرده بود که از ایران میخواست ذخایر اورانیوم غنیشده خود را اعلام کند و دسترسی کامل برای راستیآزمایی آنها در اختیار آژانس قرار دهد.
دیپلماتها گفتهاند متن پیشنویس این قطعنامه هنوز بهطور رسمی ارائه نشده و مذاکرات درباره عبارتبندی آن ادامه دارد. معمولاً پیشنویسها در ابتدای هفتهیی که نشست شورا برگزار میشود، رسماً ارائه میشوند.
نمایندگی ایران در سازمانهای بینالمللی در وین نیز به این خبر واکنش نشان داده و آن را «اقدام مذبوحانه جدید» خوانده و تأکید کرده که این کشورها «از این تلاش طرفی نخواهند بست».
ایران بهعنوان یکی از اعضای پیمان منع گسترش تسلیحات هستهیی (ان.پی.تی)، حق توسعه فناوری هستهیی از جمله غنیسازی برای اهداف صلحآمیز را دارد و اعلام کرده که هرگز بهدنبال ساخت سلاح هستهیی نخواهد رفت.
با این حال، ایران تنها کشوری است که بدون داشتن بمب هستهیی، اورانیوم را تا سطح ۶۰ درصد غنی میکند؛ سطحی که از نظر آژانس «مایه نگرانی جدی» است.
